Lăng mộ Quận công Nguyễn Hữu Hào là thắng cảnh có 1 không 2 tại Đà Lạt. Ảnh: Phúc Khánh
Lăng mộ Quận công Nguyễn Hữu Hào với kiến trúc giao thoa giữa Á, Âu và không gian tĩnh lặng đang trở thành điểm tham quan thu hút nhiều du khách.
Sau thời gian dài bị lãng quên, lăng mộ Quận công Nguyễn Hữu Hào - thân phụ của Nam Phương Hoàng hậu, đang trở thành điểm tham quan hấp dẫn tại Đà Lạt.
Công trình nằm trên một quả đồi rộng khoảng 4ha, gần thác Cam Ly, hướng về núi Lang Biang, mang vẻ đẹp trầm mặc giữa thiên nhiên.
Kiến trúc cung đình Huế pha lẫn kiến trúc phương Tây tại lăng mộ Quận công Nguyễn Hữu Hào. Ảnh: Phúc Khánh
Lăng mộ gây ấn tượng bởi sự kết hợp hài hòa giữa kiến trúc cung đình Huế và phong cách phương Tây, tạo nên nét riêng hiếm có giữa không gian núi rừng. Trên đỉnh lăng đặt thánh giá, chi tiết thể hiện tín ngưỡng Công giáo của Quận công, đồng thời tạo nên sự giao thoa Á - Âu rõ nét.
Quận công Nguyễn Hữu Hào quê gốc Gò Công (nay thuộc Đồng Tháp), là một điền chủ giàu có đầu thế kỷ XX, sở hữu nhiều đồn điền lớn ở Nam Bộ và Tây Nguyên. Năm 1934, con gái ông - Nguyễn Hữu Thị Lan kết hôn với vua Bảo Đại, trở thành Nam Phương hoàng hậu.
Đến năm 1937, vua Bảo Đại phong cho ông tước Long Mỹ Quận công. Sau khi ông qua đời cùng năm, vị trí xây dựng lăng được lựa chọn trên một đồi thông phía Tây Nam trung tâm Đà Lạt, đối diện thác Cam Ly.
Sư tử đá canh giữ phía ngoài lăng mộ Quận công Nguyễn Hữu Hào. Ảnh: Phúc Khánh
Công trình được xây dựng trong giai đoạn 1937 - 1941 với quy mô lớn, bố cục đăng đối, uy nghi. Hệ mái uốn cong mềm mại gợi hình hoa sen nở, vừa thanh thoát vừa giữ được vẻ trang nghiêm của kiến trúc tâm linh.
Lối lên lăng là “Nhất chính đạo” gồm 158 bậc thang, độ dốc vừa phải, thuận tiện di chuyển. Dọc đường, cứ khoảng 9 - 13 bậc lại có một chiếu nghỉ, tạo nhịp điệu nhẹ nhàng khi tiến vào khu trung tâm. Hai bên là rừng thông xanh mát, mang lại cảm giác tĩnh lặng, thư thái.
Để đến khu an táng, du khách đi qua sân tế, tiếp tục 13 bậc lên sân chầu, rồi hoàn tất 20 bậc cuối cùng. Khu lăng chính gồm 2 ngôi mộ của Quận công Nguyễn Hữu Hào và phu nhân Lê Thị Bính, được tạc từ đá xanh nguyên khối, đặt song song, cao hơn mặt nền khoảng 30cm. Các hoa văn chạm khắc tinh xảo thể hiện sự quyền quý của gia tộc.
Cổng vào khu lăng mộ Quận công Nguyễn Hữu Hào với 4 trụ biểu vẫn còn khá uy nghi. Ảnh: Phúc Khánh
Trong khuôn viên còn có 2 bia đá khắc chữ Hán ghi lại công đức và nguồn cội của Quận công. Một bia đặt phía sau trong nhà bia 4 mái, bia còn lại dựng trước sân chầu. Trước khu lăng chính là 2 tượng sư tử đá án ngữ, góp phần tăng thêm vẻ uy nghi.
Không gian nơi đây mang đậm màu sắc phương Đông, các chi tiết kiến trúc được chăm chút tỉ mỉ nhưng vẫn hài hòa với cảnh quan tự nhiên. Tổng thể công trình vừa thanh thoát, vừa giữ được nét trang nghiêm của một khu lăng tẩm cổ.
Du khách khám phá lăng mộ Quận công Nguyễn Hữu Hào và phu nhân. Ảnh: Phúc Khánh
Theo nhiều du khách, lăng mộ không chỉ mang giá trị lịch sử mà còn cuốn hút bởi kiến trúc độc đáo và không gian yên bình giữa rừng thông. Đây được xem là điểm dừng chân đáng trải nghiệm khi đến Đà Lạt.
Sau nhiều năm cùng những biến động lịch sử, một số hạng mục của khu lăng đã bị xuống cấp, thậm chí từng chịu sự tác động xâm hại. Hiện nay, di tích này đang được cơ quan chức năng tỉnh Lâm Đồng quản lý và bảo vệ.
Ngọc Mai